Skip Ribbon Commands
Skip to main content

 ​​​เช็ค (Cheque)

​​​​​​​​​​​​​เช็คคืออะไร

เช็ค คือ เอกสารในรูปแบบของตราสารซึ่งบุคคลคนหนึ่งเรียกว่า "ผู้สั่งจ่าย" สั่ง "ธนาคาร" ให้ใช้เงินจำนวนหนึ่งเมื่อทวงถามให้แก่บุคคลอีกคนหนึ่งหรือให้ใช้ตามคำสั่งของบุคคลอีกคนหนึ่งซึ่งเรียกว่า "ผู้รับเงิน"

 

ผู้ที่เกี่ยวข้องกับเช็คประกอบไปด้วย 4 ส่วนด้วยกัน คือ

FCC_เช็ค_img1.png

 

​​​ผู้สั่งจ่ายเช็ค ​​​​​คือ ผู้ที่เปิดบัญชีกระแสรายวันกับธนาคาร และเซ็นสั่งจ่ายเช็คเพื่อชำระเงินแก่ผู้รับเงิน
ผู้รับเงิน
(ห
รือผู้ทรงเช็ค
​​​​​คือ ผู้ที่ได้รับเช็คจากผู้สั่งจ่าย และนำเช็คที่ได้ไปฝากเรียกเก็บเงินที่ธนาคาร เพื่อเบิกเป็นเงินสด หรือนำเข้าบัญชีธนาคารตนเอง
​​ธนาคารผู้ส่งเรียกเก็บ (Sending Bank)​​เป็นธนาคารที่ผู้รับเงินได้เปิดบัญชีไว้ เมื่อผู้รับเงินนำเช็คไปฝากเรียกเก็บเงิน หากเป็นเช็คของธนาคารอื่น ธนาคารก็จะส่งข้อมูลและภาพเช็คไปเรียกเก็บเงินกับธนาคารผู้จ่าย และเมื่อทราบผลการเรียกเก็บเงินแล้ว จึงจะนำเงินเข้าบัญชีของผู้รับเงิน
ธนาคารผู้จ่าย
(Paying Bank)
เป็นธนาคารที่ผู้สั่งจ่ายเช็คได้เปิดบัญชีไว้ และธนาคารจะทำหน้าที่ตรวจสอบลายเซ็น เงื่อนไขการสั่งจ่ายตามที่ผู้สั่งจ่ายได้ทำข้อตกลงไว้ และหักเงินจากบัญชีของผู้สั่งจ่ายเพื่อจ่ายเงินให้แก่ธนาคารของผู้รับเงิน (หรือธนาคารผู้ส่งเรียกเก็บ)
  1. FCC_img2.png

  2. ​ประเภทของเช็ค​

    • เช็ค​บุคคลธรรมดา คือ เช็คที่บุคคลธรรมดาเป็นผู้สั่งจ่ายเงินตามเช็ค
    • เช็คนิติบุคคล คือ เช็คที่องค์กร/บริษัทเป็นผู้สั่งจ่ายเงินตามเช็ค
    • แคชเชียร์เช็ค คือ เช็คที่ธนาคารเป็นผู้สั่งจ่ายเงินตามเช็ค และระบุชื่อผู้รับเงินอย่างชัดเจน ลูกค้าจะเสียค่าธรรมเนียมการซื้อแคชเชียร์เช็คฉบับละ 20 บาท ส่วนใหญ่ผู้รับเงินนิยมนำไปขึ้นเงินภายในจังหวัดเดียวกัน เนื่องจากไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมการเรียกเก็บ แต่หากนำไปขึ้นเงินในจังหวัดอื่นที่ไม่ใช่จังหวัดเดียวกับสาขาธนาคารที่ออกเช็คอาจจะต้องเสียค่าธรรมเนียมการเรียกเก็บเช็ค เช่น หมื่นละ 10 บาทของจำนวนเงินตามเช็ค
    • เช็คของขวัญ จะมีลักษณะเช่นเดียวกับแคชเชียร์เช็ค ส่วนใหญ่นิยมมอบให้แก่ผู้รับในโอกาสพิเศษ
    • ดราฟต์ จะมีข้อแตกต่างจากแคชเชียร์เช็คและเช็คของขวัญ กล่าวคือ ผู้ซื้อดราฟต์ต้องเสียค่าธรรมเนียมการซื้อตามราคาบนหน้าดราฟต์ เช่น หมื่นแรก 10 บาท หมื่นต่อไป
      หมื่นละ 5 บาท (ขั้นต่ำ 10 - 20 บาท สูงสุด 1,000 บาท) แต่ผู้รับเงินไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมเมื่อนำไปขึ้นเงินในจังหวัดที่ไม่ใช่จังหวัดเดียวกับสาขาที่ออกดราฟต์

                                            FCC_เช็ค_img3.png
    • เช็คขีดคร่อม คือ เช็คที่ผู้รับเงินต้องนำฝากเช็คเข้าบัญชีก่อนที่จะเบิกเป็นเงินสดเท่านั้น โดยเช็คขีดคร่อมแบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ เช็คขีดคร่อมทั่วไป กับเช็คขีดคร่อมเฉพาะ​
    • ​​เช็คขีดคร่อมทั่วไป ผู้รับเงินต้องนำเช็คฝากเข้าบัญชีเท่านั้น โดยสามารถนำฝากเข้าบัญชีของธนาคารใดก็ได้ เช่น
      FCC_co.png แบ่งออกเป็น 2 กรณี คือ​​

       ​

      ​​​​​- หากเป็​นเช็คระบุ “หรือผู้ถือผู้ทรงเช็คหรือผู้รับเงินสามารถนำฝากเช็คนั้นเข้าบัญชีที่ธนาคารใดก็ได้
      - หากเป็นเช็คระบุ “หรือตามคำสั่ง” ต้องนำฝากเช็คเข้าบัญชีผู้รับเงินที่ระบุในเช็ค หรือ หากนำเข้าบัญชีผู้อื่นต้องมีการเซ็นโอนสลักหลังเช็คนั้นด้วย

       

      FCC_AC-Payee-Only.png เป็นเช็คที่ต้องนำฝากเข้าบัญชีตามชื่อที่ระบุหน้าเช็คเท่านั้น และไม่สามารถโอนได้

    • ​​​เช็คขี​ดคร่อมเฉพาะ เป็นเช็คที่ระบุชื่อธนาคารไว้ภายในเส้นขนาน และผู้รับเงินจะต้องนำเช็คฝากเข้าบัญชีธนาคารตามที่ระบุไว้เท่านั้น


    • ข้อดีของการใช้เช็ค​

  • มีกำหนดเวลาในการบริหารเงินสด  เพื่อให้กิจการมีสภาพคล่องในการหมุนเวียน สามารถจัดสรรเงินสดที่มีอยู่ เพื่อนำไปใช้ในส่วนที่จำเป็นก่อน
  • มีความปลอดภัยมากกว่าการนำเงินสดไปจ่ายชำระ 
  • สามารถตรวจสอบรายการย้อนหลังได้ง่ายกว่าการทำรายการเงินสด  เพราะมีหลักฐานการทำธุรกรรมกับทางธนาคาร

  • ข้อควรระวังในการใช้เช็ค

  • เช็คมีอายุไม่เกิน 6 เดือน นับแต่วันที่สั่งจ่ายบนหน้าเช็ค
  • ต้องมีลายมือชื่อผู้สั่งจ่ายบนหน้าเช็ค 
  • จำนวนเงินตัวหนังสือและตัวเลขถูก​ต้องตรงกัน

ผู้สั่งจ่าย

  • การเขียนเช็คควรใช้ปากกาหมึกสีดำหรือสีน้ำเงินเข้ม และไม่ควรใช้ปากกาหมึกสีสะท้อนแสง ปากกาหมึกซึม หรือดินสอ
  • การกรอกจำนวนเงินที่เป็นตัวเลขนั้น ควรเขียนให้ชิดกับสัญลักษณ์ "฿" หรือเขียนครื่องหมาย "=" ข้างหน้าตัวเลข เพื่อป้องกันการเติมตัวเลขด้านหน้า
  • การแก้ไขข้อความบนตัวเช็ค ควรหลีกเลี่ยงการแก้ไขข้อมูลบนหน้าเช็คเพื่อป้องกันการทุจริต ในกรณีที่จำเป็น ผู้สั่งจ่ายควรใช้วิธีขีดฆ่าข้อความที่ต้องการแก้ไขทั้งหมด พร้อมลงลายมือชื่อกำกับการแก้ไข โดยไม่ควรใช้น้ำยาลบคำผิด
  • ผู้สั่งจ่ายควรติดต่อธนาคารเพื่อขอยกเลิกเงื่อนไขการสั่งจ่ายที่ใช้ตราประทับ/ตรานูน/ตราสี เนื่องจากต้องมีขั้นตอนการตรวจสอบเพิ่มเติม ซึ่งอาจทำให้การจ่ายเงินตามเช็คล่าช้ากว่าทั่วไป

ผู้สั่งจ่ายต้องเตรียมเงินในบัญชีให้เพียงพอสำหรับการชำระเงินตามวันที่ระบุในหน้าเช็ค เนื่องจากการเรียกเก็บเงินตามเช็คทั่วประเทศทำได้ภายใน 1 วันทำการ  (ระบบ ICAS)​

ผู้รับเช็ค

  • เมื่อทำเช็คหาย ควรรีบแจ้งให้ผู้สั่งจ่ายเช็คทราบโดยเร็ว พร้อมทั้งขอให้ผู้สั่งจ่ายสั่งระงับการจ่ายเงินตามเช็คฉบับนั้นทันที หลังจากนั้นให้แจ้งความกับเจ้าหน้าที่ตำรวจ เพื่อลงบันทึกประจำวันไว้เป็นหลักฐาน และนำสำเนาดังกล่าวมอบให้แก่ผู้สั่งจ่าย เพื่อใช้เป็นหลักฐานยื่นต่อธนาคารประกอบการระงับการจ่ายเงินตามเช็คฉบับนั้น และออกเช็คฉบับใหม่ให้แทน
  • เมื่อได้รับเช็คที่มีเงินในบัญชีไม่พอจ่าย (หรือที่เรียกว่า เช็คเด้ง) ควรรีบติดต่อผู้สั่งจ่ายเพื่อตรวจสอบเงินในบัญชีก่อนนำเช็คฝากเรียกเก็บใหม่  ทั้งนี้ ผู้สั่งจ่ายต้องเสียค่าปรับเช็คคืนให้กับธนาคารผู้จ่ายด้วย

การดูแลรักษาเช็ค ควรหลีกเลี่ยงการพิมพ์ เขียน ขูด ลบ หรือประทับตราบริเวณแถบว่างส่วนล่างสุดของเช็ค รวมทั้งหลีกเลี่ยงการเจาะหรือทำให้เช็คเป็นรู การพับเช็ค หรือการทำให้เช็คเปียกชื้นทั้งด้านหน้าและด้านหลัง​

ดูค่าธรรมเนียมในการใช้เช็ค คลิก!!

คำถามถามบ่อยQA2.png

 

Question_Icon.png การเรียกเก็บเงินตามเช็คระหว่างธนาคารโดยใช้ภาพเช็คแทนการใช้ตัวเช็คจริง ด้วยระบบ ICAS ซึ่งย่อมาจาก Imaged Cheque Clearing and Archive System จะมีผลกระทบต่อประชาชนผู้ใช้เช็คอย่างไรบ้าง
answer_Icon2.png​​​​ผู้รับเช็ค จะสามารถเรียกเก็บและถอนใช้เงินตามเช็คทั่วประเทศได้เร็วขึ้น โดยใช้เวลาภายใน 1 วันทำการ ซึ่งรวมไปถึงการเรียกเก็บเงินตามเช็คข้ามจังหวัดด้วย และได้รับความสะดวกจากการที่ธนาคารขยายระยะเวลาการรับฝากเช็คให้ยาวขึ้น  
ผู้สั่งจ่ายเช็คที่เป็นบริษัทห้างร้าน ควรยกเลิกการใช้ตราประทับ/ตรานูน/ตราสี ที่เป็นส่วนหนึ่งของเงื่อนไขการสั่งจ่ายเช็ค เพื่อให้ข้อมูลสำคัญในภาพเช็คมีความชัดเจนและสามารถตรวจสอบได้ ซึ่งจะไม่เป็นภาระให้ผู้สั่งจ่ายเช็คต้องทำหนังสือยืนยันการสั่งจ่ายให้กับธนาคาร
Question_Icon.png สำหรับระบบ ICAS ผู้รับเช็คจะทราบผลการเรียกเก็บเช็คกี่​โมง 
answer_Icon2.png ​​เมื่อเข้าระบบ ICAS แล้ว ในระยะแรกลูกค้าสามารถทราบผลการเรียกเก็บเช็คและเบิกเงินได้ไม่เกิน 13.00 น. ของวันทำการถัดไป  แต่ในระยะถัดไปอาจจะเร็วขึ้น ซึ่ง ธปท. ส่งข้อมูลให้ธนาคารสมาชิกเวลา 10.30 น.
Question_Icon.png เมื่อลูกค้าสงสัยเกี่ยวกับเช็คที่ตัวเองสั่งจ่ายไป และต้องการดูต้นฉบับ มีขั้นตอนการติดต่ออย่างไร
answer_Icon2.png ลูกค้าสามารถติดต่อขอตัวเช็คจากธนาคารที่ตนเองมีบัญชีอยู่ได้ โดยธนาคารจะประสานงานกับธนาคารผู้ส่งเรียกเก็บซึ่งจะต้องจัดส่งเช็คต้นฉบับให้แก่ผู้ขอภายใน 
30 วันปฏิทินนับจากวันที่ได้รับคำขอ
Question_Icon.png ​​เช็ครุ่นเก่าที่ไม่มีสัญลักษณ์ ICAS หมดเขตการใช้เมื่อไหร่ หรือมีวิธีแก้ไขอย่างไร
answer_Icon2.png เช็ครุ่นเก่าหมดเขตการใช้ปลายปี 2556 หลังจากนั้น จะถือว่าเป็นเช็คกลุ่มพิเศษ ที่ธนาคารต้องใช้ใบแทนส่งเรียกเก็บผ่านระบบ ICAS  ซึ่งมีระยะเวลาในการทราบผลการเรียกเก็บ กรณีมีธนาคารผู้จ่ายอยู่ในจังหวัดใช้เวลา 1 วัน  และกรณีไม่มีธนาคารผู้จ่ายอยู่ในจังหวัด ต้องส่งเรียกเก็บที่ กทม. ใช้เวลา 3-5 วัน
ผู้จัดการบริการ
 

ขอรับคำปรึกษา หรือ ร้องเรียน

โปรแกรมคำนวณ

  • โปรแกรม

    คำนวณเงินออม

    คลิก
  • โปรแกรม

    คำนวณเงินกู้

    คลิก
  • โปรแกรม

    ประเมินความรอบรู้ทางการเงิน

    คลิก

คุณคือใคร